Noodgevallen: wat doen bij acute tandpijn of trauma?
Niet elke tandklacht is een noodgeval. Situaties die wél spoedhulp vereisen: hevige, aanhoudende tandpijn die niet reageert op pijnstillers, een uitgeslagen of afgebroken tand door een val of ongeval, een abces (zwelling met pus in het gezicht of de mond), oncontroleerbare bloeding na een extractie, en een kaakfractuur of ernstig mondletsel. Bij gezichtszwelling met koorts of ademhalingsproblemen moet u direct naar de spoed van het ziekenhuis.
Bij een uitgeslagen blijvende tand telt elke minuut. Raak de wortel niet aan, pak de tand vast bij de kroon. Is de tand vuil? Spoel kort af met melk of fysiologisch water (niet met kraanwater). Probeer de tand voorzichtig terug te plaatsen in de kas en bijt op een gaasje. Lukt dat niet? Bewaar de tand in melk of in uw eigen speeksel (tegen de binnenkant van uw wang) en ga zo snel mogelijk naar de tandarts. Binnen 30 minuten herplaatsen geeft de beste kans op behoud. Een melktand wordt niet teruggeplaatst.
Bewaar het afgebroken stuk (in melk of vochtig gaasje) en ga naar de tandarts. Bij een kleine chip kan de tandarts het stuk opnieuw lijmen of het herstellen met composiet. Bij een grotere breuk met blootligging van de zenuw is een spoedbehandeling nodig om de zenuw te beschermen — vaak een noodverband gevolgd door een wortelkanaalbehandeling.
Een abces is een verzameling pus veroorzaakt door een bacteriële infectie, meestal aan een tandwortel of in het tandvlees. Symptomen: felle, kloppende pijn, zwelling, warmte, mogelijk koorts. Neem geen aspirine (bevordert bloeding). Een abces gaat niet vanzelf over — de tandarts moet het draineren en/of de oorzaak behandelen (wortelkanaalbehandeling of extractie). Antibiotica worden enkel voorgeschreven als de infectie zich verspreidt.
In België zijn er in de meeste provincies tandartswachtdiensten voor avonden, weekends en feestdagen. Bel het nummer 1733 (huisartsenwachtpost) voor een doorverwijzing naar de dichtstbijzijnde wachtdienst. In sommige steden (Antwerpen, Brussel, Gent, Luik) zijn er specifieke tandartswachtposten. Bij een levensbedreigende situatie: bel altijd 112 en ga naar de spoed.
Spoedconsultaties bij de tandarts worden vergoed via de gewone RIZIV-nomenclatuur. Er wordt geen extra spoedsupplement aangerekend door geconventioneerde tandartsen. Niet-geconventioneerde tandartsen kunnen wel vrije tarieven hanteren. De wachtdienst via 1733 hanteert dezelfde tarieven als een reguliere consultatie.
🦷 Spoedgeval? Vind snel een tandarts bij u in de buurt →