Slijtage van tandglazuur door zuren
Tanderosie is het chemisch oplossen van tandglazuur door zuren, zonder dat bacteriën betrokken zijn (anders dan bij cariës). Het glazuur — de hardste substantie in het menselijk lichaam — wordt langzaam dunner, waardoor het onderliggende geelachtige dentine zichtbaar wordt. Tanderosie is een onomkeerbaar proces: eenmaal verloren glazuur groeit niet terug. Naar schatting heeft 30% van de Europese volwassenen tekenen van tanderosie.
Uitwendige (extrinsieke) zuren — de belangrijkste bron is voeding. Frisdranken (ook light-varianten), energiedranken, sportdranken, citrusfruit en -sap, azijn, wijn en zure snoepjes hebben een pH lager dan 5,5 en tasten het glazuur aan. Eén blikje cola per dag kan na enkele jaren al zichtbare erosie veroorzaken. Niet alleen de zuurgraad telt, maar ook de frequentie en de duur van contact met de tanden.
Inwendige (intrinsieke) zuren — maagzuur dat de mond bereikt bij gastro-oesofageale reflux (GERD), boulimia nervosa of chronisch braken (zwangerschap). Maagzuur heeft een extreem lage pH (1-2) en is bijzonder destructief voor het glazuur. Bij boulimie is erosie vaak zichtbaar aan de binnenzijde van de bovenvoortanden.
Overige factoren — verminderde speekselproductie (droge mond), bepaalde medicijnen (vitamine C-kauwkaptabletten, aspirine), zwemmen in slecht onderhouden chloorwater en beroepsmatige blootstelling aan zuren.
In een vroeg stadium zijn de tekenen subtiel: het glazuur wordt transparant of glazig aan de randen van de voortanden. De tanden krijgen een geelachtige kleur omdat het dunner wordende glazuur het dentine laat doorschemeren. Bij verder gevorderde erosie worden de kauwvlakken vlak (verlies van de natuurlijke anatomie), ontstaan cupping (kuiltjes in het kauwvlak) en worden de tanden korter. Gevoeligheid neemt toe naarmate meer dentine blootligt.
Beperk zure dranken en voedingsmiddelen. Drink zure dranken met een rietje (vermindert contact met de tanden). Spoel na het eten of drinken van iets zuurs uw mond met water — maar poets niet direct: wacht minstens 30 minuten, want het verzachte glazuur slijt extra snel door de tandenborstel. Gebruik fluoridetandpasta om remineralisatie te bevorderen. Kauw suikervrije kauwgom na de maaltijd om de speekselproductie te stimuleren (speeksel neutraliseert zuren).
De tandarts kan lichte erosie behandelen met fluoridelak of desensibiliserende coatings. Bij matige erosie worden de aangetaste vlakken hersteld met composiet bonding. Bij ernstige erosie met substantieel verlies van tandweefsel zijn kronen of veneers nodig om de tanden te beschermen en de beet te herstellen. Bij vermoed van reflux of boulimie verwijst de tandarts door voor medische behandeling van de onderliggende oorzaak.
🦷 Tekenen van erosie? Vind een tandarts bij u in de buurt →